رشد ۰٫۳ درصدی تقاضای فولاد؛ پایینترین پیشبینی سالهای اخیر
به گزارش آهن آنلاین؛ بازار جهانی فولاد در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ با ترکیبی از فشارهای هزینهای و رکود تقاضا مواجه است. رشد قیمتها عمدتاً ناشی از افزایش هزینه تولید و حملونقل است و نه افزایش واقعی تقاضای بازار. دادههای انجمن جهانی فولاد نشان میدهد تقاضای جهانی تنها ۰٫۳ درصد رشد خواهد داشت و این رقم پایینترین پیشبینی طی سالهای اخیر است. تشدید تنشهای ژئوپلیتیک، کاهش مصرف فولاد در خاورمیانه و رکود بخش مسکن در چین همگی باعث محدود شدن فعالیتهای ساختمانی و صنعتی شدهاند. در همینحال، کشورهای پیشرو در تولید فولاد به تدابیر حفاظتی روی آوردهاند تا تولید داخلی خود را حمایت کنند.
چین، محور نوسانات جهانی
چین بهعنوان بزرگترین تولیدکننده و مصرفکننده فولاد، همچنان تعیینکننده اصلی روند بازار است. تولید فولاد خام این کشور در سهماهه اول سال ۲۰۲۶ با افت ۴٫۶ درصدی مواجه شده است و رکود بازار مسکن و پروژههای ساختمانی تقاضای داخلی را محدود کرده است. مازاد تولید باعث شده صادرکنندگان چینی تمرکز خود را روی فروش محصولات نیمهتمام مانند اسلب و بیلت بگذارند، اما محدودیتهای ضددامپینگ و تعرفههای صادراتی، فشار مضاعفی بر بازار فولاد ایجاد کرده است. این شرایط، همزمان با تلاش چین برای مدیریت ظرفیت مازاد، تعادل شکنندهای در تجارت جهانی ایجاد کرده و موجبات افزایش رقابت در بازارهای هدف صادراتی را فراهم آورده است.
در این میان، استراتژی چین بر تعدیل مازاد تولید و حفظ ثبات داخلی تمرکز دارد. کاهش تولید و سیاستهای محدودکننده صادرکنندگان آسیایی، ترکیبی از فشار عرضه و رقابت در بازارهای جهانی ایجاد کرده که فعالان اروپایی و آمریکایی را مجبور به بازنگری در سیاست قیمتگذاری و برنامههای تولید خود کرده است.
اروپا و آمریکا؛ حفاظتگرایی و کنترل بازار
اروپا در این دوره با اتخاذ تدابیر حفاظتی جدید، مسیر متفاوتی را در بازار فولاد پیموده است. کاهش سهمیه واردات بدون تعرفه تا ۴۷ درصد و اعمال تعرفه ۵۰ درصدی برای خارج از سهمیه، رشد قیمت آهن آلات در ایتالیا و شمال اروپا را به حدود ۱۰ درصد رسانده است. مکانیسم CBAM نیز فشار بر واردات فولاد پرآلاینده را تشدید کرده و موجب افزایش رقابتپذیری تولیدکنندگان داخلی شده است. این اقدامات در کوتاهمدت حمایت از نرخ بهرهبرداری کارخانهها را فراهم میآورد، اما در بلندمدت، ریسک کاهش جریان تجارت و افزایش هزینهها را به همراه دارد.
در آمریکا، وضعیت نسبتا پایدار است، اما حمایت تعرفهها همچنان نقش مهمی در تثبیت قیمت آهن آلات ایفا میکند. ترکیه در نقطه مقابل با چالشهای همزمان افزایش هزینه قراضه و کاهش تقاضای صادراتی روبهروست که فشار زیادی بر تولیدکنندگان فولاد وارد میکند. ترکیب این عوامل، تصویر جهانی فولاد را از منظر منطقهای پیچیده و چندلایه کرده است.
هزینهها، شاخص اصلی حرکت قیمتها
رشد قیمت فولاد در میانه ۲۰۲۶ عمدتاً هزینهمحور است. افزایش هزینه قراضه، انرژی و حملونقل، فشار اصلی بر بازار را ایجاد میکند و نه افزایش تقاضای واقعی. ظرفیت مازاد جهانی، بهویژه در آسیا با بیش از ۶۵۰ میلیون تن، همچنان مانعی برای تعادل پایدار بازار است. تدابیر حفاظتی و محدودیت واردات، هرچند نرخ بهرهبرداری کارخانهها را افزایش میدهد، اما جریان تجارت را مختل کرده و بر رقابت بینالمللی تأثیرگذار است. علاوه بر این، تغییرات نرخ ارز، هزینههای بیمه و لجستیک بینالمللی، و نوسانات فصلی مواد اولیه، پویایی قیمتها را پیچیدهتر کرده و نیازمند استراتژی دقیق برای کنترل هزینه است. تحلیل روندهای هزینهمحور نشان میدهد فعالان بازار باید علاوه بر رصد قیمت مواد اولیه و انرژی، سیاستهای تجاری کشورهای پیشرو، تغییرات تعرفهها و محدودیتهای صادراتی را به دقت زیر نظر داشته باشند. تغییرات فصلی تقاضا، اجرای کامل CBAM و سیاستهای چین برای مدیریت مازاد تولید، مهمترین عوامل تعیینکننده جهت حرکت قیمتها در نیمه دوم سال هستند و میتوانند مسیر رشد یا تثبیت قیمتها را به شکل محسوسی تغییر دهند.
چشمانداز نیمه دوم ۲۰۲۶
باتوجهبه وضعیت فعلی، بازار جهانی فولاد در فاز تثبیت با گرایش صعودی ملایم قرار دارد. فشارهای هزینهای و تدابیر حفاظتی باعث شده قیمتها از افت شدید مصون بمانند، اما تقاضای ضعیف در چین و بخشهای ساختمانی برخی مناطق، رشد واقعی بازار را محدود کرده است. فعالان بازار باید تمرکز ویژهای بر مدیریت زنجیره تأمین، تحلیل روند صادرات چین، و تغییرات سیاستهای تعرفهای داشته باشند. علاوهبراین، نوسانات قیمت قراضه، انرژی و هزینههای لجستیکی، پتانسیل تغییر سریع موازنه عرضه و تقاضا را دارند و میتوانند در کوتاهمدت فرصتهای سودآوری غیرمنتظرهای ایجاد کنند. تعامل بین سیاستهای حفاظتی، قیمتهای جهانی و تقاضای منطقهای، بازار را به شکلی پیچیده و چندلایه شکل میدهد، که نیازمند تحلیل دقیق و تصمیمگیری استراتژیک برای کارخانههای فولادی، صادرکنندگان و فعالان زنجیره تأمین است. درمجموع، استراتژی موفق در نیمه دوم ۲۰۲۶، ترکیبی از کنترل هزینه، رصد سیاستهای تجاری، مدیریت جریان تولید و انعطافپذیری عملیاتی خواهد بود تا شرکتها بتوانند در برابر نوسانات جهانی و منطقهای مقاومت کرده و حداکثر بهرهوری را از فرصتهای موجود کسب کنند.