آخرین مقالات

ضایعات چیست و انواع آن

آخرین بروزرسانی: پنج شنبه ۹ آبان ۱۳۹۸ 0

این روزها شاید کمتر کسی باشد که نداند ضایعات آهنی چیست و چیزی در مورد آن نشنیده باشد. ضایعات یا قراضه آهن در حال حاضر به یکی از مهمترین منابع برای تامین ماده اولیه بسیاری از محصولات آهنی و فولادی تبدیل شده است. بازیافت این محصولات در بسیاری از کشورهای پیشرفته نه تنها رایج است بلکه برای بسیاری از صنایع امری حیاتی به شمار می‌آید.

ضایعات با توجه به نحوه تولید، آلیاژ سازنده و کاربردشان انواع مختلفی دارند و همین موضوع باعث تفاوت در روش بازیافت و البته قیمت ضایعات برای انواع مختلف این محصول خواهد شد.

در ادامه به شما خواهیم گفت ضایعات چیست، ضایعات ساختمانی را مورد بررسی قرار خواهیم داد و انواع ضایعات آهن را به همراه میزان ترکیبات هر یک تشریح خواهیم کرد.

 

ضایعات را بیشتر بشناسید

با توجه به گسترش روزافزون تکنولوژی و پیشرفت بدون توقف در صنایع مختلف، مصرف آهن نیز روز به روز در حال افزایش است. ضایعات آن دسته از قطعات آهنی به حساب می‌آیند که با استاندارهای تعیین شده مطابقت ندارند و مشخصات و یا کیفیت لازم را برای ادامه کاربرد در نظر گرفته شده را ندارند.

حجم استفاده از آهن به اندازه‌ای زیاد است که تولید محصولات آهنی بدون استفاده از قراضه‌های تولید شده در صنایع مختلف امکان‌پذیر نیست. بازیافت آهن از استخراج بی‌رویه سنگ آهن جلوگیری خواهد کرد و از اتمام این ذخیره ارزشمند و تجدید ناپذیر جلوگیری می‌کند. همچنین استفاده مجدد از ضایعات آهن، هزینه‌های تولید را به اندازه زیادی کاهش می‌دهد و همین موضوع باعث می‌شود بازیافت از اهمیت ویژه‌ای در نظر فعالان صنعت آهن و فولاد برخوردار باشد.

 

ضایعات ساختمانی چیست؟

همان‌طور که شاهد هستید امروزه با ساخت‌وسازهای بی‌رویه روبه‌رو هستیم، همین امر باعث شده تا پسماندهای ساختمانی به میزان زیادی افزایش یابند. از جمله معضلاتی که در این حوزه به وجود می‌آید می‌توان به آلودگی زیست محیطی، افزایش مرگ و میر در اثر برخورد اتومبیل‌ها با نخاله‌های موجود در مسیر جاده‌ها به خصوص در شب که دید رانندگان محدود است و زشت شدن فضای شهر اشاره کرد.

نوعی از نخاله‌های ساختمانی مانند آجرها و بلوک‌های شکسته یا باید انتقال یابند و یا دفع شوند. اما انواع ضایعات ساختمانی دیگری نیز وجود دارند که می‌توان آنها را بازیافت کرد که از جمله می‌توان به پسماند آهنی، مسی، آلومینیوم و چدن اشاره کرد که قابلیت استفاده مجدد در تولید فلزات جدید را  نیز دارند. پسماندهایی که از عملیات ساخت‌وساز، تخریب و بازسازی ساختمان‌ها به صورت ناخواسته و تصادفی بر جا مانده‌اند را پسماند ساختمانی می‌گویند.

حدود ۱۰ الی ۱۵ درصد از کل مصالحی که در ساختمان‌ها استفاده می‌شود، ضایعات غیرفلزی مانند آجر، بتن و چوب را تشکیل می‌دهد. در مقابل برخی از پسماندها مانند قراضه آهن، مس، آلومینیوم و چدن نیز در صورت وجود تکنولوژی قابل بازیابی هستند. همین امر باعث می‌شود تا عده‌ای از افراد و شرکت‌ها به خرید این نوع از ضایعات تمایل بیشتری از خود نشان دهند.

 

ضایعات ساختمانی امروز مورد توجه زیادی قرار گرفته‌اند، با بازیافت آنها سود زیادی سهم افراد می‌شود.

 

مهم‌ترین پسماند باقی مانده از ساختمان‌سازی را پسماندهای آهنی در بر می‌گیرد، با فروش پسماندهای آهنی می‌تواند بخشی از هزینه‌های ساختمانی را جبران نمود.

ساختار آهن به گونه‌ای است که اگر یک ساختمان را بعد از سال‌ها تخریب کنیم، می‌توانیم از پسماندهای بر جا مانده از آن در پروژه‌ها استفاده مجدد نماییم، زیرا آهن طی سالیان دراز ویژگی‌های فیزیکی و شیمایی خود را حفظ می‌کند (با صرف نظر کردن از شکل ظاهری).

پسماند آهنی تنها از طریق تخریب یک مجموعه حاصل نمی‌شوند، بلکه ممکن است با گذر زمان در اثر قدیمی شدن تجهیزات خانه نیاز باشد تا تجهیزات جدیدتری را جایگزین کنیم این امر نیز به نوبه‌ خود سبب گردیده تا با بازیافت این موارد مقداری از هزینه‌های حاصل برای نوسازی را جبران کنیم.

 

انواع ضایعات آهنی

ضایعات آهنی در انواع مختلفی وجود دارند در این بخش قصد داریم به بررسی انواغ قراضه از لحاظ زمان تولید بپردازیم سپس انواع آن را  که عبارتند از: سوپر ویژه، ویژه، سنگین بار، درجه یک، درجه دو، درجه سه،، گالوانیزه، آلیاژی، پرسی بدنه، پرسی خودرو، حلب و سوفاره آهن مورد بررسی قرار دهیم.

 

بررسی انواع قراضه از لحاظ زمان تولید

  • قراضه داخلی: در کل پروسه ‌ فولادسازی از قبیل ساخت شمش و محصولات فولادی این نوع قراضه حاصل می‌شود که در واقع هنگامی که محصولی استانداردهای کیفی نهایی را پاس نمی‌کند، این نوع قراضه تولید می‌شود.
  • قراضه خارجی: این قراضه‌ها که خارج از مرحله تولید بر جای می‌مانند، خود در دو گروه قدیمی و جدید یا نو قرار دارند.

قراضه صنعتی جدید، توسط تولیدکنندگان نهایی فولاد ساخته می‌شود. این قراضه‌ها کیفیت مشخصی دارند و اکثر آنها، محصول مرحله‌ نورد و شامل مفتول‌ها، صفحات زائد و برش‌های تولید شده توسط واحدهای صنعتی هستند. باید توجه داشت که کیفیت اولیه محصولات در این قراضه‌ها حفظ می‌شود اما قراضه‌های صنعتی قدیمی محصولات فولادی را شامل می‌شوند که عمرِ مفید کارکردی آنها به اتمام رسیده است که شامل قراضه خودرو، اجزای ساختمانی، پل‌ها و قراضه‌های وسایل خانگی هستند.

 

ضایعات سوپر ویژه و ویژه

موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران برای قراضه‌ها دسته‌بندی خاصی در نظر گرفته است که نوع سوپر ویژه و ویژه در آن جایی ندارد. به عبارتی افرادی که در زمینه ضایعات فعالیت می‌کنند، قراضه‌های باکیفیت را در دسته‌ خاصی قرار می‌دهند و معتقد هستند ارزش قیمتی آنها  نسبت به انواع دیگر بیش‌تر است. همین امر عاملی گردیده تا در بازار ضایعات آهن اصطلاح قراضه سوپر ویژه شناخته‌تر شده باشد.

 

ضایعات درجه یک

همان طور که اشاره کردیم موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی برای تمامی قراضه‌ها استانداردهای خاصی اعمال کرده و براساس آن قراضه‌ها را از یکدیگر جدا می‌کنند. براساس این استاندارد خواص ترکیبات شیمیایی این نوع از قراضه به شرح زیر است:

 

 عناصر

میزان

فسفر و گوگرد

هر کدام حداکثر پنج صدم درصد

مس، کروم و نیکل

هریک حداکثر بیست صدم درصد

مولبیدن

حداکثر یک دهم درصد

سرب، روی و قلع

حداکثر سه صدم درصد

مس + کرم + نیکل + مولیبدن

مجموعا حداکثر ۰٫۲۵

آهن

حداقل ۹۷ درصد

  

ضایعات درجه دو

طبق استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران این نوع قراضه‌ها از لحاظ ترکیب شیمیایی ویژگی‌های زیر را دارند:

 

عناصر

میزان

فسفر و گوگرد

حداکثر هر یک شش صدم درصد

مس، کروم و نیکل

حداکثر هریک بیست و پنج صدم درصد

مولبیدن

حداکثر دوازده صدم درصد

سرب، روی و قلع

هرکدام حداکثر سه صدم درصد

مس+کرم+نیکل+مولیبدن

حداکثر ۰٫۴۵

آهن

حداقل ۹۴ درصد

 

از جمله ضایعات درجه یک و دو که میتوانند در هر دو دوسته قرار بگیرند، عبارتند از: قطعات صفحه ضخیم، تختال و شمشال، ورق و تسمه، ضایعات مقاطع نوردی، قراضه‌های لقمه‌ای، قطعات لوله و پروفیل می باشد.

 

ضایعات درجه سه

این نوع از ضایعات نیز طبق استاندارد تحقیقات صنعتی ایران ویژگی‌های خاص خود را دارد که در جدول زیر آورده شده است، برخی از این ضایعات عبارتند از: ضایعات لوله و پروفیل‌های کهنه، مصالح ساختمانی فولادی، اوراقی وسائل نقلیه، اوراقی تجهیزات و ماشین آلات صنعتی، ضایعات مخلوط و کارنشده کارگاه ها شامل تیراهن، سپری، نبشی و لوله و ورق.

 

عناصر

میزان

فسفر و گوگرد

حداکثر هر یک شش صدم درصد

مس، کروم و نیکل

هر یک حداکثر چهار دهم درصد

مولبیدن

حداکثر بیست صدم درصد

سرب، روی و قلع

هرکدام حداکثر سه صدم درصد

مس+کرم+نیکل+مولیبدن

حداکثر ۰٫۶

آهن

حداقل ۹۲

 

 

ضایعات آهن گالوانیزه

اگر آهن با روی پوشش داده شود به آن آهن گالوانیزه می‌گویند، این پوشش در برابر خوردگی مقاوم است. این آهن به دو دلیل می‌تواند غیرقابل استفاده شود.

  • در گذر زمان ممکن است دچار شکستگی گردند و یا تحت تنش‌های بالا دچار تغییر شکل شوند.
  • مانند بسیاری از محصولات در حین فرایند تولید به کیفیت مدنظر نرسد و تبدیل به ضایعات شود.

شاید برایتان جالب باشد که بدانید در ساخت لوازمی که امکان زنگ خوردگی در آنها با توجه به محیط کاری زیاد است و در صورت زنگ خوردگی با خسارت مواجه می‌شوند از آهن گالوانیزه استفاده می‌شود. برای مثال در تولید کانال کولر، شیروانی منازل، کابینت آشپزخانه و لوله‌های آب از آهن گالوانیزه استفاده می‌کنند. از طرفی حضور روی در این نوع آهن سبب شده، درجه آن نسبت به سایر ضایعات آهن کمتر باشد و از قیمت کمتری نیز برخوردار باشند.

 

ضایعات حلب

در بازار امروز ضایعات حلب به دو صورت حلب پرسی و حلب فله به فروش می‌رسند. برخی از ضایعات حلب به شرح زیر هستند:

قوطی‌های نگهداری پنیر و قوطی‌های روغن جامد و به عبارت کلی تمامی قوطی‎هایی که به منظور نگهداری مواد غذایی مورد استفاده قرار می‌گیرند از نوع ضایعات حلب به شمار می‌آیند.

 

ضایعات پرس خودرو

به دلیل هزینه‌های جداسازی و تشخیص بعد از فرایند سوزاندن، بخش‌های پارچه‌ای و پلاستیکی  بدنه خودرو را به صورت کامل یا نصف پرس می‌کنند که ضایعات پرس خودرو نامیده می‌شود. بیش‌ترین کاربرد این ضایعات در کارخانه‌هایی است که کوره‌های قوسی با دهانه بزرگ دارند.

 

ضایعات سوفاله یا سوفاره آهن

در یک تعریف کلی به براده‌های تولید شده از ترشکاری قطعه‌های فولادی و آهنی ضایعات سوفاره یا سوفاله آهن می‌گویند که خود در دو دسته ناخنی و پوشالی قرار دارند و عرضه آن به دو صورت فله بار پرسی شده و پفکی یا ریز بار عرضه می‌شود.

  • اندازه سوفاله ناخنی ۱۰-۳ میلی‌متر است.
  • سوفاره پوشالی به صورت در هم تنیده است، هزینه آن از نوع ناخنی بیش‌تر بوده و چگالی پایین‌تری نیز دارد.

 

ضایعات در انواع مختلفی وجود دارد که به بررسی مختصر هر یک پرداخته‌ایم.

 

ضایعات آهن آلیاژی

اگر قطعه آهنی مورد نظر عناصری مانند نیکل، منگنز، کروم، مولیبدن، وانادیم و تنگستن داشته باشد به آن آهن آلیاژی گفته می‌شود. برخی از نکات در رابطه با ضایعات آهن آلیاژی به شرح زیر است:

  • این نوع از ضایعات در مقایسه با ضایعات درجه یک و دو ارزان‌تر هستند.
  • در مراکز اسقاط و تعمیر خودرو به طور عمده یافت می‌شوند.
  • با قیمت‌های متفاوتی عرضه می‎شوند، برای مثال در کارخانه‌های که شمش فولادی ساده کربنی تولید می‌کنند با قیمت کمتری خریداری می‌شوند.

از جمله ضایعات آلیاژی به شرح زیر است:

  • تسمه فلزی سیم بکسل
  • میل لنگ
  • چرخ دنده
  • کمک فنر برش خورده

 

قراضه بسته بندی شده

این قراضه‌ها جهت افزایش وزن مخصوص ظاهری و یا سهولت در جابجایی و حمل و نقل بسته بندی می‌شوند.

 

قراضه های سبک بار

وزن مخصوص ظاهری این قراضه‌ها کم و در محدوده ۰٫۵ تا ۰٫۸ تن بر متر مکعب می‌باشد.

 

قراضه های متوسط بار

وزن مخصوص ظاهری این قراضه‌های بیشتر از سبک بار و در محدوده ۰٫۸ تا ۱ تن بر متر مکعب می‌باشد.

 

قراضه های سنگین بار

وزن مخصوص ظاهری این قراضه‌ها یک یا بیشتر از یک تن بر متر مکعب می‌باشد.

 

در این مقاله انواع ضایعات آهن از جمله ضایعات سوپر ویژه، درجه یک، درجه دو، درجه سه، سبک، سنگین، ورق روغنی و حلب مورد بررسی قرار گرفته است اگر در این زمنیه فعالیت می‌کنید یا اطلاعاتی دارید از طریق کامنت با ما و دیگر دوستان به اشتراک بگذارید.

 

تاریخ انتشار: چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸
اشتراک گذاری
دیدگاه بگذارید
  مشترک شدن  
اطلاع از
جداول وزنی مشاهده کنید
ارائه فاکتور رسمی
ارسال به سراسر کشور
اینستاگرام مشاهده صفحه
سبد خرید
سبد خرید محصول حذف شد. بازگرداندن
نام کالا
واحد
مقدار
قیمت واحد
    برآورد قیمت کل : 0 ریال
    ادامه خرید
    مشخصات ثبت کننده
    ثبت سفارش با نام کاربری
    ثبت سفارش به عنوان کاربر مهمان
    عملیات موفق
    کد پیگیری: مشاوران ما با ارائه بهترین پیشنهادات. با شما تماس خواهند گرفت
    کاربر گرامی
    آیا تمایل دارید، با همین شماره موبایل عضو آهن آنلاین شوید و از مزایای آن استفاده کنید؟
    بله حتما فعلا نه
    اشتراک گذاری