تحلیل بازار آهن آلات؛ بهار 1405
به گزارش آهن آنلاین؛ بازار آهن آلات ایران در بهار ۱۴۰۵ یکی از متفاوتترین دورههای خود در سالهای اخیر را پشت سر گذاشت؛ فصلی که در آن قیمتها ابتدا تحتتاثیر جهش نرخ ارز و افزایش انتظارات تورمی وارد مسیر صعودی شدند، اما در ادامه با تغییر فضای سیاسی، افت دلار و کاهش ریسکهای اقتصادی، بخش مهمی از رشد خود را از دست دادند. اگرچه در ظاهر، بازار فولاد بهار را با نوسانات قیمتی قابلتوجهی به پایان رساند، اما بررسی دقیق دادهها نشان میدهد که در پس این تحرکات، رکودی عمیق و ضعف جدی تقاضای مصرفی جریان داشته است.
به بیان دیگر، بهار امسال را میتوان فصل «واگرایی میان قیمت و واقعیت بازار» نامید. درحالیکه افزایش نرخ ارز در اردیبهشتماه، قیمت برخی محصولات فولادی را به سطوح کمسابقهای رساند، اما حجم معاملات و رفتار خریداران نشان داد که رشد قیمتها بیش از آنکه ناشی از رونق مصرف باشد، از انتظارات تورمی و هیجانات ناشی از تحولات سیاسی و ارزی تأثیر پذیرفته است.
میلگرد؛ صعود پرشتاب و بازگشت به نقطه آغاز
بررسی قیمت میلگرد نشان میدهد این محصول در بهار ۱۴۰۵ نوسانات قابلتوجهی را تجربه کرد. میلگرد ۱۴ اصفهان در نیمه فروردین با نرخ حدود ۶۵ هزارتومان معامله میشد، اما تحتتاثیر رشد نرخ ارز و تشدید انتظارات تورمی، در ادامه تا محدوده ۷۴ هزارتومان افزایش یافت. این محصول در پایان خرداد بار دیگر به حدود ۵۷ هزار و ۳۰۰ تومان عقبنشینی کرد؛ به این معنا که نهتنها تمامی رشد اردیبهشتماه تخلیه شد، بلکه قیمتها به سطوحی پایینتر از ابتدای فصل رسیدند.

سایز 14 از میلگرد میانه نیز از حدود ۵۶ هزار و ۸۰۰ تومان در ابتدای فصل تا محدوده ۶۶ هزارتومان در میانه اردیبهشت صعود کرد، اما در پایان خرداد مجدداً به کانال ۵۷ هزارتومان بازگشت. در میلگرد ۱۴ ظفر بناب نیز روند مشابهی مشاهده شد؛ بهگونهای که قیمت از محدوده ۵۸ هزارتومان به سقف ۶۶ هزار و ۸۰۰ تومان رسید و در پایان فصل در کانال ۶۱ هزارتومان قرار گرفت. این روند نشان میدهد که بازار میلگرد بهشدت تحتتاثیر تحولات ارزی حرکت کرده و از منظر بنیادی، تقاضای کافی برای حفظ نرخهای بالا در بازار وجود نداشته است.
تیرآهن؛ مقاومت بیشتر در برابر افت قیمت
برخلاف میلگرد، بازار تیرآهن در بهار امسال مقاومت بیشتری در برابر کاهش قیمتها نشان داد. تیرآهن ۱۴ ذوب آهن اصفهان در اواخر فروردین تا محدوده ۱۵.۶ میلیون تومان به ازای هر شاخه افزایش یافت و در پایان خرداد به حدود ۱۳ میلیون تومان رسید. اگرچه این محصول بخشی از رشد خود را از دست داد، اما همچنان در سطوحی بالاتر از میانگین تاریخی خود قرار دارد.

همچنین، قیمت سایز 14 از تیرآهن فایکو نیز در ابتدای فصل در محدوده ۱۰.۹ میلیون تومان قرار داشت و در پایان خرداد به حدود ۱۰.۳ میلیون تومان رسید. افت محدودتر قیمت تیرآهن نسبت به میلگرد نشان میدهد که این محصول بهدلیل عرضه محدودتر و ویژگیهای خاص مصرفی، کمتر در معرض فشارهای ناشی از رکود قرارگرفته است.
ورق؛ پیشتاز نوسانات قیمتی
در میان محصولات فولادی، ورق سیاه بیشترین نوسان را تجربه کرد. ورق سیاه ۲ میلیمتری فولاد مبارکه سایز ۱۲۵۰ از حدود ۱۰۷ هزارتومان در ابتدای فصل به بیش از ۱۳۲ هزارتومان در پایان اردیبهشت رسید، اما در پایان خرداد تا محدوده ۱۰۰ هزارتومان کاهش یافت. همچنین ورق سیاه ۲ میلیمتری سایز ۱۰۰۰×۲۰۰۰ از حدود ۱۱۲ هزارتومان به اوج ۱۳۵ هزارتومانی رسید و در نهایت در کانال ۱۰۵ هزارتومان تثبیت شد.

نوسانات شدید قیمت ورق سیاه نشان داد که این بخش از بازار فولاد بیش از سایر محصولات نسبت به تغییرات نرخ ارز و انتظارات تورمی حساس است. بااینحال، اصلاح شدید قیمتها در خردادماه بیانگر آن است که بازار توان حفظ نرخهای بالاتر را نداشته است.
پروفیل؛ بیشترین تأثیرپذیری از افت انتظارات تورمی
بازار پروفیل نیز بهار پر نوسانی را پشت سر گذاشت. پروفیل ۴۰×۴۰ ضخامت ۲ میلیمتر اصفهان از حدود ۹۶ هزارتومان در نیمه فروردین به قله ۱۲۹ هزارتومانی در اردیبهشت رسید؛ رشدی بیش از ۳۳ درصدی که عمدتاً تحتتاثیر جهش نرخ ارز رخ داد؛ اما در ادامه و همزمان با کاهش دلار و فروکش کردن انتظارات تورمی، قیمت این محصول در پایان خرداد به حدود ۱۰۱ هزارتومان کاهش یافت.

همچنین، پروفیل تهران و مازندران نیز مسیر مشابهی را طی کردند و تقریباً تمامی رشد ناشی از هیجانات ارزی را از دست دادند. این روند نشان میدهد که بازار پروفیل بهتدریج در حال بازگشت به تعادل قیمتی است و اثر نوسانات کوتاهمدت ارز در حال کمرنگ شدن است. در چنین شرایطی، رفتار محتاطانه خریداران و کاهش تقاضای هیجانی میتواند نقش مهمی در تثبیت قیمتها و شکلگیری روندهای منطقیتر در بازار داشته باشد.
بورس کالا؛ تقاضا وجود داشت، اما خرید نه
آمار معاملات بورس کالا تصویری متفاوت از وضعیت بازار ارائه میدهد. در بازار میلگرد، از مجموع یکمیلیون و ۱۸۸ هزارتن عرضه، حدود ۶۳۷ هزارتن معامله شد و نسبت حجم معامله به عرضه به ۵۳.۶ درصد رسید. این آمار نشان میدهد که اگرچه تقاضای ثبتشده از عرضه بیشتر بوده، اما بخش قابلتوجهی از خریداران در عمل حاضر به انجام معامله نشدهاند. در بازار تیرآهن، از ۲۵۸ هزارتن عرضه، بیش از ۲۰۴ هزارتن معامله شد و نسبت فروش به عرضه به حدود ۷۹ درصد رسید.
بازار ورق نیز با ثبت ۸۰۷ هزارتن معامله از مجموع یکمیلیون و ۳۳ هزارتن عرضه، عملکرد بهتری نسبت به سایر محصولات داشت. این آمار نشان میدهد که صنایع مصرفکننده ورق همچنان فعالتر از بخش ساختمان بودهاند و رکود در بازار مقاطع طویل ساختمانی عمیقتر از سایر بخشهای زنجیره فولاد است. بدون تردید مهمترین متغیر اثرگذار بر بازار فولاد در بهار ۱۴۰۵، نرخ ارز بود. دلار آزاد از محدوده ۱۵۸ هزارتومان در ابتدای فروردین به اوج ۱۸۶ هزارتومانی در میانه اردیبهشت رسید و سپس در روزهای پایانی خرداد تا حدود ۱۵۵ هزارتومان کاهش یافت.
این نوسان بیش از ۳۰ هزارتومانی بهخوبی در بازار فولاد منعکس شد. تقریباً تمامی محصولات فولادی همزمان با رشد دلار افزایش قیمت را تجربه کردند و با افت ارز نیز وارد مسیر اصلاحی شدند. در مجموع، بهار ۱۴۰۵ نشان داد که بازار آهن آلات ایران همچنان بیش از آنکه از متغیرهای بنیادی مانند عرضه، تولید و مصرف اثر بپذیرد، بهشدت تحتتاثیر نرخ ارز و انتظارات سیاسی حرکت میکند. رکود تقاضای مصرفی، ضعف معاملات در بخش ساختمان و ناتوانی بازار در حفظ نرخهای صعودی، همگی از آن حکایت دارد که رشدهای قیمتی این فصل، بیش از آنکه نشانه رونق باشد، بازتابی از هیجانات تورمی و نا اطمینانیهای سیاسی و اقتصادی بوده است.