آیا ثبات قیمت پروفیل اصفهان ادامهدار است؟
به گزارش آهن آنلاین؛ در هفتهها و ماههای اخیر، بازار آهن آلات با وجود تلاطمهای پیدرپی در نرخ ارز و تداوم رکود ساختوساز، در بخش پروفیل اصفهان رفتاری متفاوت از خود نشان داده است. دادههای یک ماه گذشته حاکی از آن است که قیمت پروفیل در تمامی سایزها و ضخامتهای این مبدا تولیدی بدون نوسان باقی مانده؛ رخدادی که در فضای پرتنش اقتصاد ایران چندان معمول به نظر نمیرسد. پرسش اصلی اینجاست که این ثبات، نشانه تعادل پایدار در بازار است یا سکوتی موقتی پیش از یک حرکت جدید؟
تعادل شکننده میان رکود و هزینه تولید
برای فهم چرایی ثبات اخیر، باید به تلاقی دو جریان متضاد در بازار توجه کرد. از یکسو، رکود ساختوساز همچنان سایه سنگین خود را بر تقاضای مقاطع فولادی انداخته است. کاهش صدور مجوزهای ساختمانی، افت توان سرمایهگذاری بخش خصوصی و احتیاط سازندگان در شروع پروژههای جدید، باعث شده مصرف پروفیل در حوزههایی چون در و پنجره، نرده، داربست و پروژههای عمرانی محدود شود. در چنین شرایطی، انتظار طبیعی بازار، فشار کاهشی بر قیمتهاست.
اما در سوی دیگر، ساختار هزینه تولید ایستاده است؛ ساختاری که طی ماههای اخیر نهتنها سبکتر نشده، بلکه در مقاطعی سنگینتر نیز شده است. تولیدکنندگان پروفیل برای تامین مواد اولیه، بهویژه انواع ورق سیاه، روغنی و گالوانیزه، وابستگی مستقیم به بازار داخلی فولاد و متغیرهای ارزی دارند. هرگونه افزایش در بهای ورق، بهسرعت در قیمت پروفیل منعکس میشود. همین عامل باعث شده حتی در دوره افت تقاضا نیز امکان کاهش معنادار قیمت فراهم نشود. در نتیجه، بازار در نقطهای میان رکود تقاضا و فشار هزینه، به یک تعادل موقت رسیده است؛ تعادلی که بیشتر شبیه توقف روی لبه تیغ است تا یک ثبات عمیق و مطمئن.
نقش دلار؛ متغیر همیشه تعیینکننده
در تحلیل بازار فولاد ایران، نمیتوان از کنار نرخ ارز عبور کرد. دلار همچنان مهمترین عامل مستقیم در تعیین مسیر قیمتهاست. افزایش نرخ ارز، هزینه واردات مواد اولیه، قطعات، آلیاژها و حتی تجهیزات خطوط تولید را بالا میبرد و فشار مضاعفی بر تولیدکننده وارد میکند. تجربه ماههای پاییز و زمستان ۱۴۰۴ نیز نشان داده هر جهش ارزی، حتی در شرایط کاهش تقاضا، به رشد قیمتها در بازار آهن آلات منجر شده است.
با این حال، آنچه در یک ماه اخیر رخ داده، نوعی ثبات نسبی در بازار ارز بوده که به تولیدکنندگان اجازه داده از شوکهای ناگهانی فاصله بگیرند. همین آرامش نسبی، یکی از دلایل اصلی عدم تغییر قیمت پروفیل اصفهان در تمامی ضخامتها و ابعاد بوده است. در واقع، وقتی نرخ ارز در یک بازه محدود نوسان میکند و انتظارات تورمی جهش تازهای تجربه نمیکند، تولیدکننده نیز تمایل کمتری به اصلاح پیدرپی لیست قیمتها دارد.
البته این ثبات ارزی، تضمینشده نیست. کوچکترین سیگنال سیاسی یا اقتصادی میتواند بازار ارز را از مدار فعلی خارج کند. در چنین شرایطی، با توجه به تجربه گذشته، بازار پروفیل نیز واکنش سریع نشان خواهد داد. بنابراین تداوم ثبات قیمت پروفیل تا حد زیادی به پایداری نرخ ارز گره خورده است.
مواد اولیه؛ حلقه واسط میان فولاد و پروفیل
اگر دلار موتور محرک بازار باشد، ورق فولادی سوخت اصلی آن است. قیمت و کیفیت ورق مصرفی، بهویژه برند تولیدکننده، نقش تعیینکنندهای در شکلگیری قیمت نهایی پروفیل اصفهان و سایر کارخانهها دارد. تفاوت میان ورقهای تولیدی کارخانههای بزرگ داخلی میتواند اختلاف قابلتوجهی در هزینه تمامشده ایجاد کند و همین موضوع، بخشی از تفاوت قیمت میان کارخانههای مختلف را توضیح میدهد.
در شرایط فعلی، عرضه ورق در بورس کالا نسبتاً منظم بوده و شوک کمبود جدی گزارش نشده است. این نظم در عرضه، یکی از عوامل مهم در ثبات اخیر قیمتها به شمار میرود. زمانی که تولیدکننده نسبت به تامین مواد اولیه اطمینان نسبی داشته باشد، کمتر به سمت افزایش پیشدستانه قیمت حرکت میکند.
با این حال، باید به محدودیتهای انرژی نیز توجه داشت. قطعی برق در تابستان و محدودیت گاز در زمستان، در سالهای اخیر بارها تولید فولاد و به تبع آن تولید پروفیل را تحت تاثیر قرار داده است. اگر در ماههای آینده دوباره با محدودیتهای شدید انرژی مواجه شویم، کاهش عرضه میتواند تعادل فعلی را برهم بزند و زمینه رشد قیمت آهن آلات و بهویژه پروفیل را فراهم کند.
سناریوهای پیشرو؛ ثبات، صعود یا اصلاح؟
برای پاسخ به پرسش اصلی گزارش، باید چند سناریوی محتمل را در نظر گرفت. در سناریوی واقعبینانه، نرخ ارز در محدوده فعلی نوسان محدود دارد، عرضه ورق در بورس کالا ادامه پیدا میکند و رکود ساختوساز نیز بدون تغییر جدی تداوم مییابد. در این حالت، بیشترین احتمال به ثبات نسبی یا نوسانات محدود در قیمت پروفیل تعلق دارد؛ وضعیتی مشابه آنچه در یک ماه گذشته برای پروفیل اصفهان مشاهده شد.
در سناریوی بدبینانه، افزایش تنشهای سیاسی، تشدید تحریمها یا جهش ارزی میتواند هزینه تولید را به شکل معناداری بالا ببرد. در چنین فضایی، حتی اگر تقاضا همچنان ضعیف باشد، تولیدکننده ناچار به تعدیل صعودی قیمت خواهد شد. تجربه سالهای اخیر نشان داده که قیمت آهن آلات در برابر شوکهای ارزی مقاومت چندانی ندارد.
اما سناریوی خوشبینانه نیز دور از ذهن نیست. اگر سیاستهای کنترلی در بازار ارز موفق عمل کند، دولت حمایت هدفمند از تولید را در دستور کار قرار دهد و پروژههای عمرانی یا طرحهای مسکن با سرعت بیشتری اجرا شوند، میتوان به تقویت تقاضا همراه با ثبات هزینهها امیدوار بود. در این وضعیت، بازار به جای جهشهای هیجانی، وارد فاز پیشبینیپذیرتری خواهد شد.
در نهایت میتوان گفت آنکه ثبات فعلی بیش از آنکه نشانه رکود عمیق یا رونق پایدار باشد، حاصل توازن موقت میان متغیرهای متضاد است. ادامهدار بودن این وضعیت، بیش از هر چیز به رفتار نرخ ارز، سیاستهای انرژی و روند عرضه مواد اولیه وابسته است. فعالان بازار باید این متغیرها را با دقت رصد کنند، چراکه کوچکترین تغییر در هر یک از آنها میتواند مسیر قیمت پروفیل را در مدت کوتاهی دگرگون کند.
