تحلیل هفتگی بازار آهن آلات؛ 18 تا 21 بهمن 1404
به گزارش آهن آنلاین؛ بازار آهن آلات در روزهای اخیر بهمنماه، در فضایی نسبتاً آرام اما آکنده از تردید و احتیاط مسیر خود را طی کرد. اگرچه در ظاهر، دامنه نوسانات قیمتی محدود بود و بسیاری از محصولات زنجیره فولاد تغییرات محسوسی را تجربه نکردند، اما در لایههای پنهان بازار، فشار متغیرهای اثرگذار همچنان محسوس باقی ماند. کاهش محسوس تقاضای مصرفی، تداوم رکود در بخش ساختوساز، نوسانات خزنده نرخ ارز و از همه مهمتر، محدودیتهای انرژی، عواملی بودند که مانع شکلگیری یک روند شفاف و قابل اتکا در بازار شدند. در ادامه به بررسی آنچه در بازار آهن آلات طی این بازه رخ داد میپردازیم؛ از رفتار قیمتی محصولات اصلی همچون میلگرد، تیرآهن، پروفیل و ورق گرفته تا نقش بازار ارز و اخبار اثرگذار بر تصمیمگیری فعالان بازار.
سکوت معاملاتی و احتیاط خریداران؛ نبض کند بازار
یکی از مهمترین ویژگیهای بازار آهن آلات در این مقطع، کاهش محسوس تحرک معاملاتی و عقبنشینی خریداران از خریدهای هیجانی بود. افت تقاضای کاذب که از هفتههای قبل آغاز شده بود، در این بازه نیز ادامه پیدا کرد و باعث شد بخش قابلتوجهی از معاملات به حالت انتظار درآید. فعالان بازار ترجیح دادند به جای ورود پرریسک به معاملات، تحولات بیرونی بهویژه نرخ ارز ، شرایط عدم قطعیت در بازار های مالی و کالاییو همچنین وضعیت انرژی را رصد کنند.
این رفتار محافظهکارانه، بهویژه در بازارهای مصرفی مانند میلگرد و تیرآهن، نمود بیشتری داشت. پروژههای عمرانی با سرعت پایینتری پیش میروند و محدودیت منابع مالی، انگیزه خرید را کاهش داده است. در چنین فضایی، حتی افزایش هزینههای تولید نیز نتوانست موج جدیدی از تقاضا ایجاد کند و بازار در وضعیتی نیمهراکد باقی ماند.
سیاست خارجی و اثر روانی بر بازار آهن آلات
در روزهای اخیر، بازار آهن آلات بیش از آنکه تحتتأثیر متغیرهای سنتی عرضه و تقاضا قرار بگیرد، از فضای سیاسی و دیپلماتیک پیرامون کشور اثر پذیرفت. همزمانی اخبار ضدونقیض از مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا با مطرح شدن ادعای اعمال تعرفه ۲۵ درصدی علیه تجارت با ایران، سطح عدمقطعیت را در بازارهای مالی و کالایی افزایش داد و رفتار معاملهگران را محتاطتر کرد. این فضای مبهم، بدون آنکه شوک قیمتی مشخصی ایجاد کند، باعث تعلیق تصمیمگیری در میان خریداران و فروشندگان شد و بازار را وارد فاز انتظار کرد؛ فازی که در آن نوسانات محدود، جهتدار و پراکنده جایگزین روندهای شفاف شد. واکنش ملایم اما محسوس قیمتها در برخی محصولات فولادی، بیش از آنکه ریشه در تغییرات بنیادین داشته باشد، بازتابی از همین فشار روانی و انتظارات ناشی از تحولات سیاسی بود؛ عاملی که در کوتاهمدت همچنان میتواند مسیر بازار آهن آلات را تحتتأثیر قرار دهد.
ارز و انرژی؛ دو متغیر اثرگذار اما بیتصمیم
نوسانات نرخ ارز در روزهای اخیر بهمنماه، اگرچه شدید و جهشی نبود، اما بهصورت خزنده و پیوسته بر انتظارات قیمتی بازار اثر گذاشت. دلار با شیب ملایم صعودی حرکت کرد و همین موضوع مانع از افت جدی قیمتها در بازار آهن آلات شد. بسیاری از فروشندگان با اتکا به این سیگنال ارزی، از کاهش قیمتها خودداری کردند و ترجیح دادند در موضع انتظار باقی بمانند. در این میان، فضای مبهم حاکم بر بازارهای مالی و کالایی و انتشار اخبار ضدونقیض در حوزه سیاسی و دیپلماتیک، سطح عدم قطعیت را افزایش داد و باعث شد تصمیمگیری خریداران با احتیاط بیشتری همراه شود؛ موضوعی که خود به تداوم نوسانات محدود و رفتار محافظهکارانه بازار دامن زد.

در کنار ارز، بحران انرژی همچنان بهعنوان یک عامل ساختاری، سایه خود را بر بازار فولاد حفظ کرده است. محدودیت در تأمین گاز و برق، کاهش ظرفیت تولید برخی واحدها را بهدنبال داشته و نگرانی از تداوم این وضعیت، اجازه نمیدهد بازار وارد فاز کاهشی معنادار شود. هرچند اثر این محدودیتها در کوتاهمدت بهصورت جهش قیمتی بروز نکرد، اما بهعنوان یک ریسک بالقوه، در محاسبات ذهنی فعالان بازار حضور پررنگی دارد.
رفتار متنوع محصولات؛ ثبات ظاهری، تفاوتهای پنهان
بررسی روند قیمتی محصولات مختلف زنجیره آهن آلات نشان میدهد که اگرچه کلیت بازار آرام بود، اما رفتار هر محصول تفاوتهای خاص خود را داشت.
میلگرد در این بازه، نوسانات محدودی را تجربه کرد و عمدتاً در مدار ثبات با تمایل جزئی به کاهش حرکت کرد. فشار ناشی از ضعف تقاضای ساختمانی، مانع از رشد قیمت شد، اما همزمان، نوسانات ارزی اجازه ریزش معنادار را نیز نداد. این وضعیت باعث شد میلگرد به یکی از نمادهای بلاتکلیفی بازار تبدیل شود. در تصویر زیر، تغییرات قیمت سایز 16 میلگرد امیرکبیر و سایز 20 میلگرد فایکو را مشاهده میکنید:

در بازار پروفیل، وابستگی بالاتر به نرخ ارز و هزینه مواد اولیه، باعث شد تمایل ملایمی به افزایش قیمت مشاهده شود، اما این رشد نیز به دلیل کاهش سفارشات صنایع پاییندستی، دوام چندانی نداشت.
بازار در دوراهی انتظار؛ جمعبندی و چشمانداز کوتاهمدت
آنچه از مجموع تحولات بازار آهن آلات در این بازه زمانی میتوان دریافت، قرار گرفتن بازار در یک دوراهی مهم است. از یکسو، رکود تقاضا و فضای سرد معاملاتی، ظرفیت کاهش قیمتها را ایجاد کرده و از سوی دیگر، نوسانات ارزی و ریسکهای تولید ناشی از بحران انرژی، اجازه افت جدی را نمیدهد.
تیرآهن نیز با شرایطی نسبتا ثابت قیمتها، همراه با حجم پایین معاملات، نشاندهنده نبود محرک قوی در سمت تقاضاست. پروژههای بزرگ عمرانی که میتوانستند تقاضای موثری ایجاد کنند، یا متوقف هستند یا با حداقل ظرفیت پیش میروند. در نمودار زیر، روند تغییرات قیمت سایز 16 تیرآهن یزد و سایز 14 تیرآهن بناب آمده است:

در چنین شرایطی، بازار بیش از هر زمان دیگری به اخبار و سیگنالهای بیرونی حساس شده است؛ چه در حوزه سیاستهای اقتصادی و ارزی و چه در زمینه تصمیمات مرتبط با انرژی و تولید. به نظر میرسد در کوتاهمدت، سناریوی محتمل، تداوم نوسانات محدود و حرکت بازار در یک کانال کمدامنه باشد.
ورق فولادی اما رفتاری متفاوتتر نشان داد. افت جزئی قیمتها در برخی مبادی فروش، نتیجه کاهش تقاضا از سوی صنایع مصرفکننده بود؛ هرچند محدودیت عرضه ناشی از کاهش تولید، مانع از تعمیق این روند نزولی شد. ولی این موضوع در برخی مبادی همچون ورق فولاد مبارکه معکوس بوده و رشد های جزیی ۱،۴ درصدی را شاهد بوده ایم.

خریداران و فروشندگان هر دو با احتیاط عمل میکنند و هر خبر جدید میتواند نقش یک محرک موقت را ایفا کند. برای فعالان بازار، رصد روزانه تحولات و پرهیز از تصمیمات هیجانی، همچنان بهترین راهبرد در این فضای مبهم خواهد بود.