آخرین تحلیل‌ها

تحلیل و بررسی آمار تولید و صادرات فولاد ایران

آخرین بروزرسانی: سه شنبه ۲۶ اسفند ۱۳۹۹ 2

با توجه به آماری که انجمن فولاد ایران گردآوری و منتشر می‌کند. در سال ۹۹ حجم صادرات کاهش جدی داشته و حجم واردات نیز افزایش اندکی داشته است. به نظر می‌رسد تحریم های بین‌المللی و محدودیت‌های صادراتی داخلی کار خود را کرده است و توانسته است این محصول و صنعت ارزآور کشور را در تنگنای فروش قرار دهد.
حجم صادرات محصولات فولادی در ده ماهه نخست سال ۹۹ نسبت به ده ماهه ابتدایی سال ۹۸ در حدود ۲۰ درصد کاهش داشته است. حجم صادرات فولاد میانی یعنی اسلب و بلوم نیز در این بازه زمانی در حدود ۱۲ درصد کاهش داشته است.
گفتنی است که وزارت صمت دستور کاهش حجم صادرات را تا حجم ۲۵ درصد داده بود، این محدودیت صادراتی خلاف اهداف کلی کشور است. با توجه به رکود در صنایع مربوطه، مصرف داخلی کم شده و با در نظرگرفتن هدف جهش تولید برای سال گذشته، با دستور کاهش درصد صادرات تولید نیز کاهش خواهد یافت و این تناقض سیاست‌گذاری برخلاف نیاز اقتصادی ماست.
این موضوع تولیدکنندگان میلگرد و تیرآهن را برآن داشته تا حداقل ۶۰ درصد تولید خود را در بورس کالا قرار دهند و ۲۵ درصد آن را برای صادرات برنامه‌ریزی کنند. در کل به احتمال زیاد با اجرای این طرح، امسال شاهد کاهش تولید فولاد نسبت به سال‌های اخیر خواهیم بود.
در طی سال ۹۹ در کنار تحریم‌ها، شیوع بیماری کرونا و محدویت‌های صادراتی کشور، مشکلات جدیدی نیز از جمله اعمال سیاست تولید و مصرف داخلی فولاد و آهن آمریکا و کم کردن ظرفیت واردات در کمسیون اتحادیه اروپا در شرایط کرونا به وجود آمده و این موضوع آمار صادرات فولاد ایران و درآمدهای ارزی آن را دچار مشکل کرده است. پس برای بهبود شرایط صادرات فولاد و آهن، برداشته‌شدن محدودیت‌های صادراتی، قرار‌گرفتن توسعه صادرات به عنوان یکی از برنامه‌های جدی آتی و اجرای مشوق‌های صادراتی با توجه به اینکه ایران از برترین کشو‌رهای تولیدکننده محصولات فولادی است را می‌توان انتظار داشت.
در کنار این بحث، شرکت‌هایی مانند ذوب‌آهن اصفهان و فولاد مبارکه در سه سال گذشته خوشبختانه سود زیادی کرده‌اند و میزان تولید رو به افزایشی با وجود مشکلات طبیعی و غیر‌طبیعی کشور داشته است.

 

میزان صادرات فولاد ایران

چرخه افزایشی قیمت شمش فولاد در بورس و محصولات فولادی مخصوصا قیمت میلگرد در بازار آزاد باعث ایجاد بالاتکلیفی و رقابتی شدن نرخ‌ها شده است. دولت با توجیه یارانه‌های پرداختی به تولیدکنندگان برای ارائه قیمت تعیین شده، به ظاهر این مشکل را برطرف کرده ولی از طرفی پافشاری عده‌ای بر اوضاع حاکم در بورس این صنعت را دچار رکود تقاضای موثر در کنار افزایش قیمت‌ها کرده است. به عبارت دیگر طبق دستور وزارت صمت، صادرات باید کاهش پیدا کند؛ در عین حال با توجه به هدف جهش تولید در سال جاری، باید افزایش تولید در محصولات فولادی داشته باشیم.
در سال گذشته خرید از بورس کالا و رانت توزیعی ناشی از اختلاف قیمت فولاد در بازار آزاد و بورس کالا بحث‌های زیادی ایجاد کرده بود. به نظر می‌رسد این رانت به تدریج کاهش پیدا کرده و در حال حاضر به جرات می‌توان گفت که رانتی در این بین موجود نیست و این اختلاف قیمت ناشی از مالیات بر ارزش افزوده و بهره پولی است که باید از دو ماه قبل از دریافت فولاد خریداری شده به کارخانه پرداخت.

آمار صادرات آهن در زمان تحریم

تهدیدهای آمریکا برای اعمال تحریم بر صنایع فولاد ایران هنوز نتوانسته صادرات را به صفر برساند. به این دلیل که مایحتاج تحریم کامل این حوزه، یعنی دسترسی به پیش‌نیازهای تحریم از جمله شناخت آسیب‌‎پذیری‌های آن، به طور کامل محقق نشده است. به این صورت که ایران با محدود‌‌کردن و عدم بروز کامل اطلاعات به افرادی همچون سهام‌داران و مالکان صنایع فولادی و آهنی مانع دسترسی آمریکا به این اطلاعات می‌شود.

 

 

تحلیل آماری وضعیت مبادلات فولاد در سال‌های اخیر

در این قسمت از مقاله سعی شده تا با استفاده از اطلاعات کمی موجود در زمینه محصولات فولادی به تجزیه و تحلیل روند مبادله این صنعت در دو سال اخیر پرداخته شود:

میزان تولید فولاد در سال‌های ۹۹ و ۹۸

با توجه به نمودار‌ زیر، میزان تولید صنعت فولاد در سال ۹۹ نسبت به سال ۹۸ در مورد محصولاتی همچون تیرآهن، میلگرد، نبشی، انواع ورق‌های گرم و سرد، بیلت و بلوم، فولاد میانی و آهن اسفنجی افزایش تولید با درصد ‌تغییرات 13، 16، 1، 5، 3، ۱۳ و 7 نشان می‌دهد که بیشترین، متعلق به کل مقاطع فولادی به میزان ۱۱ درصد است.

 

نمودار میزان تولید محصولات فولادی در سال 98 و 99

 

تفاوت میزان صادرات و واردات فولاد در سال ۹۹ و ۹۸

با توجه به نمودارهای زیر، واردات محصولات فولادی در سال ۹۹ نسبت به سال قبل در مورد تیرآهن، نبشی، انواع ورق‌های گرم و سرد، بیلت و بلوم و فولاد میانی به جز میلگرد، افزایش داشته است . در بررسی تفاوت میزان صادرات و واردات فولاد، با کمی دقت در نمودارها پی‌می‌بریم که میزان واردات ورق نسبت به سایر محصولات بیشتر است و با توجه به نمودار بالا، میزان تولید آهن اسفنجی در ایران بالاتر از بقیه بوده و وارداتی ندارد؛ پس احتمالا از حجم بالایی از مصرف برخوردار بوده و مقداری نیز صادر می‌شود.

 

نمودار میزان واردات محصولات فولادی در سال 98 و 99

 

نمودار میزان صادرات محصولات فولادی در سال 98 و 99

میزان مصرف ظاهری فولاد درسال ۹۹ و ۹۸ 

به‌دست ‌آوردن میزان مصرف محصولات فولادی کار ساده‌ای نیست؛ به همین خاطر پارامتر مصرف ظاهری تعریف شده که از تفریق ریاضیاتی صادرات از مجموع میزان تولید و واردات به‌دست می‌آید. با توجه به نمودار زیر، مصرف ظاهری همه محصولات فولادی به غیر از ورق پوشش‌دار، در سال ۹۹ افزایش یافته است.

 

میزان مصرف محصولات فولادی= صادرات – (میزان تولید + میزان واردات)

 

نمودار میزان مصرف ظاهری محصولات فولادی در سال 98 و 99

 

تاثیر عوارض وضع‌شده بر صادرات سنگ آهن

یکی از مشکلاتی که از سال ۹۹ گریبان‌گیر بخش معدن و صادراتی سنگ آهن و صنایع فولادی (در بطن) شده، افزایش عوارض ۲۵ درصدی برای صادرات سنگ آهن است. ابتدا در ظاهر این موضوع به نفع صاحبان صنایع فولادی بود، به این خاطر که این عوارض باعث ایجاد مازاد تولید و همچنین ایجاد رانت بین خریداران و تولیدکنندگان این حوزه می‌شود و این تصور را به وجود می‌آورد که مجموعه‌های فولادی می‌توانند با توجه به افزایش تقاضای موجود در بازار و محدودیت عرضه، توانایی چانه‌زدن و تغییر قیمت‌ها را داشته باشند و همچنین می‌توانند سود بیشتری کسب کنند. اما با کمی دقت می‌توان متوجه شد که این موضوع در درازمدت نه به نفع معادن و نه به نفع صنایع فولادی خواهد بود؛ چرا که افزایش قیمت‌های داخلی باعث کاهش انگیزه و در نتیجه کاهش فعالیت معادن شده و به‌تبع عرضه مواد اولیه فولادی به تولیدکنندگان و کارخانجات کاهش یابد. این موضوع تا به امسال ادامه داشته و امیدواریم با اصلاح قیمت‌ها، مازاد مصرف داخلی حذف شود که نتیجه آن به نفع کشور خواهد بود. در همین راستا می‌توانید از طریق صفحه نمودار قیمت آهن‌آلات، نوسانات قیمت محصولات فولادی را در کوتاه‌مدت و بلندمدت مشاهده کنید.

 

اوضاع کشورهای واردکننده و صادرکننده فولاد و آهن‌آلات

از آن‌جایی که کشورهای منطقه (عمدتا برای آهن‌آلات و میلگرد ساختمانی)، کشورهای اروپایی (بیشتر برای محصولات صنعتی مانند ورق سرد و گرم) و کشورهای آسیای‌شرقی (برای شمش و اسلب) می‌توانند مقصدهای اصلی صادراتی محصولات فولاد باشند، از اوایل سال ۹۸ گسترش صادرات به کشورهایی مانند عراق، سوریه و افغانستان به علت کم‌بودن هزینه‌های انتقال و از بین رفتن زیرساخت‌ها و نداشتن نیروی انسانی کیفی برای عراق، نظرات زیادی را به خود جلب کرده است. البته وجود رقبایی مانند ترکیه و اکراین باعث می‌شود برای ارائه خدمات به کشورهای مقصد، دولت و شرکت‌های تولیدکننده تدابیر مناسبی را اتخاذ کنند.
خارج از بحث صادرات ایران با توجه به گزارش‌های ارائه شده، در سال ۹۹ چین، صحنه رقابت صادرات به بزرگترین مشتری محصولات فولادی یعنی آمریکا را به ویتنام باخت. در نتیجه در این سال، ۱۰ کشور برتر صادر‌کننده فولاد به آمریکا، کانادا، مکزیک، برزیل، آلمان، ترکیه، روسیه، کره‌جنوبی، ژاپن، تایوان و ویتنام شدند و این در حالی است که طبق گزارش انجمن جهانی فولاد، آمریکا خود جز پنج تولیدکننده بزرگ فولاد خام جهان است.

 

تاریخ انتشار: شنبه ۱۷ خرداد ۱۳۹۹
اشتراک گذاری
2
دیدگاه بگذارید
2 دیدگاه های موضوع
0 پاسخ های موضوع
0 دنبال کنندگان
 
دیدگاه ها با بیشترین پاسخ
داغ ترین دیدگاه ها
1 نویسنده دیدگاه
  مشترک شدن  
جدیدترین قدیمی ترین بیشترین رای
اطلاع از
محمد رضا نوری تیرتاشی

مفید بود سپاس

محمد رضا نوری تیرتاشی

مفید بود

جداول وزنی مشاهده کنید
ارائه فاکتور رسمی
ارسال به سراسر کشور
اینستاگرام مشاهده صفحه
×
ورود / ثبت‌نام
شماره موبایل خود را وارد کنید.

مثال: 09123456789

رمز عبور خود را وارد کنید.

فراموشی رمز عبور

کد تایید را وارد کنید.
پیامک کد تایید به ارسال شد.
ارسال مجدد کد تایید